فرهنگ مصادیق:حفظ جان اولیاء الهی

از پژوهشکده امر به معروف
(تغییرمسیر از حفظ جان اولیاء الهی)
پرش به: ناوبری، جستجو
حفظ جان اولیاء الهی

کتب مرتبط

ردیف عنوان

مقالات مرتبط

ردیف عنوان
۱ تاکتیک سیاسی امام صادق(ع) برای حفظ جان پیشوای هفتم
۲ حفظ جان امام ، یکی از فلسفه‌های غیبت
۳ رسالت زینب(س) در عاشورا الگوی حفظ سلامتی امام عصر
۴ سیره حفاظتی و اطلاعاتی امامان معصوم (ع)

مصادیق مرتبط

ردیف عنوان
۱ حفظ آبروی مؤمن
۲ حفظ آزادی مسلمین
۳ حفظ احادیث (غیر از یادسپاری)
۴ حفظ استقلال اقتصادی مسلمین
۵ حفظ استقلال سیاسی مسلمین
۶ حفظ استقلال علمی فرهنگی مسلمین
۷ حفظ استقلال مسلمین
۸ حفظ اسرار شغلی
۹ حفظ اسرار نظامی ،امنیتی
۱۰ حفظ اسرار
۱۱ حفظ امانت
۱۲ حفظ امنیت اخلاقی
۱۳ حفظ انفال
۱۴ حفظ اوقاف
۱۵ حفظ بهداشت محیط
۱۶ تحریش (به جان هم انداختن حیوانات)
۱۷ حفظ جان خود
۱۸ حفظ جان مؤمنین
۱۹ حفظ دین
۲۰ حفظ روحیه استکبار ستیزی
۲۱ حفظ سلامت اخلاقی کودکان
۲۲ حفظ سلامت اعتقادی کودکان
۲۳ حفظ سلامت رفتاری کودکان
۲۴ حفظ سلامت
۲۵ حفظ عقل
۲۶ حفظ قرآن (غیر از یادسپاری)
۲۷ حفظ مال
۲۸ حفظ ناموس مسلمین
۲۹ حفظ نسل
۳۰ حفظ نظام
۳۱ حفظ وحدت
۳۲ سهل انگاری در حفظ امکانات دولتی
۳۳ دفاع از جان مسلمین

چندرسانه‌ای مرتبط

ردیف عنوان

مرتبط‌های بوستان

ردیف عنوان

نرم‌افزارهای مرتبط

ردیف عنوان

حفظ

مقدمه

حفظ در دو معنا استعمال شده است.از حفظ به معنای نخست به مناسبت در بابهایی نظیر جهاد، ودیعه، اطعمه و اشربه و حدود سخن گفته‌اند.
۱-مراقبت و نگهداری کردن از کسی یا چیزی.
۲-به یاد سپردن.

حفظ به معنای نخست

حفظ به معنای نخست عبارت است از نگهداری و محافظت کردن از کسی یا چیزی به منظور دفاع از آن یا جلوگیری از وارد آمدن آسیب به آن.

احکام حفظ به معنای نخست

حکم حفظ و نیز چگونگی آن بر حسب متعلق حفظ، از قبیل جان، آبرو، مال و امانت، متفاوت است.

حفظ جان

حفظ جانِ خود و هر مسلمانی، واجب و در معرض هلاکت قرار دادن آن، همچنین تعرض به جان انسان محترم، حرام است. از این رو، دفاع از جان خود در برابر مهاجم، جایز، بلکه در صورت انحصار حفظ جان به دفاع، واجب است. همچنین است دفاع از جان مؤمنی دیگر، هر چند برخی در وجوب آن اشکال کرده‌اند[۱][۲][۳][۴][۵].
حفظ جان به لحاظ اهمیت آن در صورت تزاحم با دیگر واجبات یا ارتکاب محرّمات، بر آنها مقدم می‌شود؛ از این رو، خوردن مردار در حال اضطرار برای حفظ جان، واجب است؛ [۶][۷][۸][۹][۱۰].چنان که به جهت حفظ جان، خوردن غذای دیگری در حال اضطرار، حتّی بدون اذن وی- در صورت عدم امکان اذن [۱۱][۱۲].- و نیز اظهار کفر با اعتقاد قلبی به اسلام، در حال تقیه[۱۳][۱۴].جایز است.

حفظ آبرو

آبرو و ناموس آدمی همچون جان او از حرمت ویژه‌ای برخوردار است. از این رو حفظ آن در برابر تعرض کننده به آن، واجب است؛ خواه نسبت به آبروی خود انسان باشد[۱۵][۱۶][۱۷][۱۸].یا آبروی مسلمانی دیگر[۱۹][۲۰][۲۱]

حفظ مال

دفاع از مال در برابر مهاجم جایز، [۲۲].بلکه بنابر دیدگاه برخی، در صورت غلبه ظن به سلامت جان، واجب است[۲۳].

حفظ امانت

حفظ مالی که نزد کسی به امانت گذاشته شده، واجب و کوتاهی در نگهداری آن حرام و ضمان آور است[۲۴][۲۵].

حفظ اسلام

دفاع از اسلام در برابر دشمنی که اساس آن را تهدید می‌کند واجب است[۲۶].

حفظ به معنای دوم

احکام حفظ به معنای دوم

از حفظ به معنای دوم (یادسپاری) در بابهای اجتهاد و تقلید، صلات و قضاء سخن گفته‌اند.
کسی که حمد و سوره را به یاد ندارد می‌تواند از روی قرآن بخواند. در اینکه از رو خواندن قرائت در نمازهای واجب برای کسی که آن را از حفظ دارد جایز است یا نه، اختلاف است[۲۷][۲۸][۲۹].
چنانچه امام در رکعات نماز شک کند، به مأمومی که آن را به یاد دارد رجوع می‌کند و به شک خود اعتنا نمی‌نماید همچنین است اگر مأموم شک کند[۳۰].
حفظ کردن قرآن و تحمّل مشقت جهت آن، مستحب است [۳۱][۳۲].و با نذر واجب می‌شود[۳۳].
بنابر قول برخی، از شرایط قاضی، غلبه حفظ است؛ بدین معنا که فراموشی بر او چیرگی نداشته باشد. با غلبه فراموشی در کسی نصب او به عنوان قاضی صحیح نیست[۳۴][۳۵].برخی غلبه حفظ را از شرایط مرجع تقلید نیز بر شمرده‌اند.
در نتیجه تقلید از مرجع تقلید فاقد شرط یاد شده صحیح نیست[۳۶][۳۷][۳۸].

پا نویس

  1. جواهر الکلام، ج۲۱، ص۱۶.
  2. جواهرالکلام، ج۳۶، ص۴۳۳.
  3. جواهر الکلام، ج۴۱، ص۶۵۰-۶۵۲.
  4. جامع الشتات (خواجویی)، ص۳۰-۳۱.
  5. الفقه و المسائل الطبیه، ص۱۸۱.
  6. جواهر الکلام، ج۳۶، ص۴۲۷.
  7. جواهر الکلام، ج۳۶، ص۴۳۱-۴۳۲.
  8. مسالک الأفهام، ج۱۲، ص۱۲۷.
  9. کتاب الحج (شاهرودی)، ج۳، ص۳۴۰.
  10. کتاب السرائر ج۳، ص۱۲۵.
  11. جواهر الکلام، ج۳۶، ص۴۳۷.
  12. بحوث فی الفقه (الإجاره)، ص۲۱۶.
  13. القواعد والفوائد، ج۲، ص۱۵۸.
  14. القواعد الفقهیه (مکارم)، ج۱، ص۴۲۶.
  15. جواهر الکلام، ج۲۱، ۳۷۱.
  16. جواهر الکلام، ج۴۱، ص۳۶۵.
  17. حاشیه المکاسب (ایروانی)، ج۱، ص۳۵.
  18. ارشاد الطالب، ج۱، ص۱۹۱.
  19. جواهر الکلام، ج۴۱، ص۶۵۰-۶۶۰.
  20. کشف الغطاء، ج۴، ص۳۳۳.
  21. اسس الحدود و التعزیرات، ص۴۶۶.
  22. جواهر الکلام، ج۲۱، ص۱۶.
  23. شرائع الاسلام، ج۱، ص۲۳۲-۲۳۳.
  24. مهذّب الاحکام، ج۱۸، ص۳۰۳-۳۰۶.
  25. مصطلحات الفقه، ص۸۶-۸۸.
  26. جواهر الکلام، ج۲۱، ص۱۴.
  27. العروه الوثقی، ج۲، ص۵۱۱.
  28. مستمسک العروه، ج۶، ص۲۱۶-۲۱۷.
  29. مستند العروه (الصلاه)، ج۳، ص۴۳۵-۴۳۶.
  30. جواهر الکلام، ج۱۲، ص۴۴.
  31. منتهی المطلب (ق)، ج۲، ص۱۰۲۰.
  32. هدایه الامّه، ج۳، ص۶۵.
  33. الرسائل العشر (حلّی)، ص۴۱۰.
  34. جواهر الکلام، ج۴۰، ص۲۰.
  35. مبانی تکمله المنهاج، ج۱، ص۱۱.
  36. ذکری الشیعه، ج۱، ص۴۳.
  37. الروضه البهیه، ج۳، ص۶۲.
  38. منهاج الصالحین (خویی)، ج۱، ص۵-۶.
منبع: سایت دانشنامه حوزوی ویکی فقه - تاریخ برداشت: 94/12/04